Έννοια · Όροι δόμησης

Δόμηση εκτός σχεδίου

Η πιο σύνθετη περίπτωση — όπου τα γενικά όρια, οι παρεκκλίσεις και οι προστασίες παίζουν όλα ταυτόχρονα.

5 ′ ανάγνωσηΕνημ. 06.2026Γενικός κανόνας
4.000
Γενική αρτιότηταΗ αφετηρία — αλλά παρεκκλίσεις & ζώνες μπορεί να την αλλάξουν προς τα κάτω ή πάνω.
Με απλά λόγια

Τι σημαίνει «εκτός σχεδίου»

Εκτός σχεδίου είναι ένα οικόπεδο που δεν ανήκει σε εγκεκριμένο ρυμοτομικό σχέδιο ή οριοθετημένο οικισμό.

Η διαφορά είναι κρίσιμη: εντός σχεδίου οι όροι «λύνονται» από το ρυμοτομικό. Εκτός σχεδίου ισχύουν γενικοί κανόνες — που είναι αυστηρότεροι και γεμάτοι εξαιρέσεις.

Εντός σχεδίου

Λυμένο πλαίσιο

Το ρυμοτομικό ορίζει αρτιότητα, ΣΔ, κάλυψη, ύψος ανά Ο.Τ. Σαφές, με γνωστά μεγέθη.

Εκτός σχεδίου

Η δύσκολη περίπτωση

Γενικοί κανόνες + παρεκκλίσεις + προστασίες, όλα μαζί. Εδώ χρειάζεται προσοχή — και έλεγχος.

Εκτός σχεδίου = γενικοί κανόνες, όχι ελευθερία. Συχνά εδώ κρύβονται οι παγίδες των αγορών οικοπέδων.
Ο κανόνας

Ο γενικός κανόνας

Για κατοικία εκτός σχεδίου ισχύουν, ως αφετηρία: αρτιότητα 4.000 m², πρόσωπο 25 m, συντελεστής δόμησης 0,18, κάλυψη 10%, μέχρι 2 όροφοι και ύψος 7,5 m.

Η μέγιστη δόμηση κατοικίας ακολουθεί ειδική κλίμακα (όχι σταθερό ΣΔ) — π.χ. ξεκινά από 186 m² για τα πρώτα 4 στρέμματα.

Παράδειγμα

Άρτιο γήπεδο 4.000 m² εκτός σχεδίου, για κατοικία:

4.000 Εμβαδόν
~186 Κλίμακα κατοικίας
χτίζεται, υπό όρους

…εφόσον υπάρχει πρόσωπο, χρήση γης το επιτρέπει και δεν υπάρχει ζώνη προστασίας.

Εξαιρέσεις

Πού αλλάζει ο κανόνας

Σχεδόν ποτέ δεν ισχύει «σκέτος» ο γενικός κανόνας — τρεις παράγοντες τον μετακινούν.

Παρεκκλίσεις παλαιότητας

Γήπεδα προ συγκεκριμένων ημερομηνιών μπορεί να είναι άρτια με μικρότερα όρια (π.χ. 2.000 ή 4.000 m² κατά παρέκκλιση).

ΖΟΕ & ειδικά Π.Δ.

Σε ζώνες ελέγχου οι όροι αλλάζουν ανά ζώνη — μεγαλύτερη αρτιότητα, διαφορετικές χρήσεις, αυστηρότερα ύψη.

Προστασίες

Δασικός χάρτης, αιγιαλός, αρχαιολογικά, Natura: μπορεί να μειώνουν ή να αποκλείουν τη δόμηση ανεξάρτητα από την αρτιότητα.

Προσοχή

Συχνά λάθη & παγίδες

«Εκτός σχεδίου» δεν σημαίνει «χωρίς κανόνες» — μάλλον το αντίθετο.

«Εκτός σχεδίου χτίζω ό,τι θέλω.»
Όχι. Ισχύουν αυστηροί γενικοί όροι (χαμηλός ΣΔ, μικρή κάλυψη, περιορισμένο ύψος) + αποστάσεις από όρια/δρόμους.
«Έχει πρόσβαση, άρα έχει πρόσωπο.»
Διαφορετικά πράγματα. Το πρόσωπο πρέπει να είναι σε αναγνωρισμένη κοινόχρηστη οδό, με ελάχιστο μήκος — όχι μονοπάτι ή δουλεία διέλευσης.
«Το γειτονικό χτίστηκε, άρα χτίζω κι εγώ.»
Όχι ασφαλές. Μπορεί να ίσχυε άλλο καθεστώς, παρέκκλιση ή παλαιότερος νόμος. Κάθε γήπεδο κρίνεται ξεχωριστά.
Το επόμενο βήμα

Πότε χρειάζεσαι μηχανικό

Εκτός σχεδίου, η διαφορά ανάμεσα σε «χτίζει» και «δεν χτίζει» κρύβεται στις λεπτομέρειες: πρόσωπο, ημερομηνία δημιουργίας, χρήση γης, προστασίες. Είναι ακριβώς η περίπτωση όπου ένας online κανόνας δεν αρκεί.

Ένας μηχανικός που γνωρίζει την περιοχή τα ελέγχει όλα μαζί και σου δίνει σιγουριά — ειδικά πριν αγοράσεις.

Σημειακός έλεγχος ακινήτου

Η σελίδα δείχνει τους κανόνες. Ο μηχανικός τους εφαρμόζει στο οικόπεδό σου.

Σε συνδέουμε με μηχανικό της περιοχής σου που ελέγχει αρτιότητα, πρόσωπο, χρήσεις & προστασίες για το συγκεκριμένο εκτός σχεδίου γήπεδο — δωρεάν και χωρίς δέσμευση.

Δες όρους ανά περιοχή
ΔωρεάνΧωρίς δέσμευσηΜηχανικός της περιοχής
FAQ

Συχνές ερωτήσεις

Άρτιο γήπεδο (4.000 m² + πρόσωπο 25 m), επιτρεπόμενη χρήση & καμία απαγορευτική προστασία.Πέρα από την αρτιότητα, ελέγχονται η χρήση γης, οι αποστάσεις, ο δασικός χάρτης, ο αιγιαλός και τυχόν αρχαιολογικά. Όλα μαζί κρίνουν αν και πόσο χτίζεις.
Για κατοικία, ξεκινά από ~186 m² (ειδική κλίμακα).Η κατοικία εκτός σχεδίου ακολουθεί κλίμακα δόμησης, όχι σταθερό ΣΔ. Άλλες χρήσεις (τουριστικά, γεωργικά) έχουν διαφορετικά όρια. Ο ακριβής υπολογισμός γίνεται από μηχανικό.
Μικρότερα όρια αρτιότητας για παλαιά γήπεδα.Γήπεδα που υπήρχαν πριν από συγκεκριμένες ημερομηνίες μπορεί να θεωρούνται άρτια με λιγότερα από 4.000 m², υπό προϋποθέσεις προσώπου & οικοδομησιμότητας. Η ημερομηνία & οι όροι διαφέρουν ανά περιοχή.
Αντιθέτως — έχει αυστηρούς γενικούς όρους.Ισχύουν χαμηλός συντελεστής (0,18), μικρή κάλυψη (10%), περιορισμένο ύψος (7,5 m), αποστάσεις και προστασίες. «Εκτός σχεδίου» δεν σημαίνει «ελεύθερα».

Το περιεχόμενο αυτής της σελίδας είναι ενημερωτικό και περιγράφει γενικούς κανόνες της πολεοδομικής νομοθεσίας. Δεν συνιστά νομική ή τεχνική συμβουλή και δεν υποκαθιστά τον έλεγχο αρμόδιου μηχανικού ή της Πολεοδομίας για το συγκεκριμένο ακίνητο. Οι όροι μεταβάλλονται με νεότερα ΦΕΚ & αποφάσεις.